Khi đi xe máy, đeo ba lô bên trong áo mưa thường giữ đồ khô và gọn hơn, với điều kiện áo đủ rộng ở lưng hoặc có phần gù dành riêng cho ba lô. Đeo ba lô bên ngoài áo thì ba lô ướt, nước thấm vào đường may và khoá kéo, và áo trùm ba lô rời là thứ phải có thêm. Đồ quan trọng như laptop, giấy tờ nên có thêm một lớp túi chống nước bên trong ba lô dù đeo cách nào.
Chọn sai cách đeo còn có hệ quả an toàn: ba lô to bên trong áo chật làm áo căng, kéo cổ áo về sau, mũ trùm lệch; ba lô trong áo đôi làm lưng phồng như cánh buồm. Bài này so sánh hai cách đeo, chỉ cách thử áo khi có ba lô và cách xếp đồ để cái gì cần khô thì khô.
Người đọc chính của bài là người đi xe máy hằng ngày với ba lô: sinh viên, nhân viên văn phòng, thợ mang đồ nghề, người giao hàng nhỏ lẻ. Với người đi bộ và đi xe buýt, phần cuối bài có vài lưu ý riêng, vì không có chuyện gió và bánh xe nhưng lại có chuyện ba lô ướt làm phiền người đứng cạnh.
Ba lô trong áo hay ngoài áo: so sánh nhanh
Hai cách đều dùng được; chọn cách nào tuỳ áo bạn đang có, cỡ ba lô và quãng đường.
| Tiêu chí | Ba lô bên trong áo | Ba lô bên ngoài áo |
|---|---|---|
| Ba lô có ướt không | Gần như khô nếu áo kín | Ướt, cần áo trùm ba lô riêng |
| Áo cần rộng thế nào | Rộng lưng hoặc có gù; áo vừa khít không mặc được | Áo vừa người là đủ |
| Mặc cởi | Đeo ba lô trước, mặc áo chồng lên; chậm hơn một chút | Mặc áo trước, đeo ba lô sau, nhanh |
| Lấy đồ giữa đường | Phải mở áo | Mở ba lô ngay, nhưng đồ dễ ướt |
| Gió và tư thế | Lưng phồng nếu áo quá rộng; gọn nếu áo có gù vừa ba lô | Gọn sau lưng, nhưng nước từ ba lô chảy xuống yên |
| Hợp với | Người đi làm, sinh viên mang laptop, quãng vừa và dài | Quãng ngắn, ba lô chống nước sẵn, hay phải lấy đồ |
Với người mang máy tính, tài liệu hằng ngày, đeo trong áo gần như luôn là lựa chọn tốt hơn. Đeo ngoài chỉ thật sự ổn khi ba lô có lớp chống nước tốt hoặc có áo trùm vừa khít.
Áo có gù lưng là gì và có cần không
Một số áo mưa bộ hoặc áo choàng được may thêm một phần phồng ở lưng, gọi nôm na là gù, đủ chỗ cho một ba lô cỡ vừa. Khi không đeo ba lô, phần gù xẹp xuống hoặc được gấp gọn bằng khuy bấm, dây kéo. Ý tưởng của thiết kế này là để chiều dài lưng áo không bị ba lô "ăn" mất: với áo thường, ba lô dày chiếm một đoạn chiều dài, làm vạt sau bị kéo lên, hở thắt lưng khi ngồi.
Nếu ba lô của bạn mỏng, chỉ đựng một chiếc máy tính và vài cuốn sổ, một chiếc áo rộng hơn số đo bình thường một cỡ là đủ, không nhất thiết cần gù. Nếu ba lô dày, ba lô du lịch, ba lô chứa đồ nghề, thì áo có gù giúp lưng áo không căng và vạt sau vẫn phủ được mông.
Khi thử áo có gù, đeo đúng ba lô bạn hay dùng, xếp đầy như ngày đi làm. Kiểm tra ba điều: vạt sau phủ qua yên khi ngồi; cổ áo không bị kéo về sau làm cổ họng bị siết; mũ trùm vẫn xoay theo đầu. Gù quá to so với ba lô sẽ phồng lên khi chạy, nhận gió như một cái túi.
Mặc áo khi đang đeo ba lô: thứ tự gọn nhất
Trình tự sau áp dụng cho áo bộ hoặc áo choàng có khoá trước. Với áo cánh dơi chui đầu, bỏ qua bước kéo khoá.
- Tấp xe vào chỗ có mái che, tắt máy, gạt chân chống.
- Kiểm tra túi chống nước bên trong ba lô đã đóng kín, khoá kéo ba lô đã kéo hết.
- Thắt chặt dây đeo ba lô cho ba lô áp sát lưng; ba lô lủng lẳng sẽ làm áo phồng.
- Mặc quần mưa trước (nếu có), vì cúi người khi đang đeo ba lô và mặc áo xong rất vướng.
- Mặc áo chồng lên ba lô: luồn tay vào tay áo, kéo lưng áo trùm qua ba lô từ trên xuống.
- Kéo khoá, cài khuy cổ. Dây đai ngực của ba lô (nếu có) nằm trong áo, không thò ra.
- Ngồi lên xe, nhờ người khác hoặc nhìn qua gương xem vạt sau có phủ qua yên không.
Nếu phải mặc vội, có thể đeo ba lô ra phía trước ngực rồi mặc áo choàng chồng lên. Cách này gọn với ba lô nhỏ, nhưng ba lô to đặt trước bụng sẽ chạm tay lái và hạn chế khả năng đánh lái. Không đặt ba lô to trên đùi hay trên sàn để chân xe tay ga khi chạy đường dài.
Xếp đồ trong ba lô để cái cần khô thì khô
Túi chống nước bên trong. Một túi chống nước có miệng cuộn hoặc túi nhựa có khoá miệng đặt bên trong ba lô là lớp phòng hộ cuối cùng. Laptop, giấy tờ, ví, sạc dự phòng vào đó. Ngay cả khi áo mưa kín, hơi ẩm và mồ hôi lưng vẫn có thể làm mặt sau ba lô ẩm.
Đồ cứng sát lưng. Laptop, sổ sách nên đặt ở ngăn sát lưng. Ngăn ngoài cùng là chỗ ướt đầu tiên nếu nước lọt vào.
Đồ ướt để riêng. Ô, khăn đã dùng, áo mưa dự phòng đã ướt thì cho vào túi riêng, không để chung ngăn với đồ khô.
Đừng tin hoàn toàn ba lô "chống nước". Vải ba lô có thể chống thấm tốt nhưng khoá kéo và đường may thường là chỗ nước lọt. Mưa lâu, nước đọng trên ba lô sẽ tìm đường vào.
Kiểm tra khi tới nơi. Mở ba lô, kiểm tra đồ điện tử. Nếu có nước đọng, lau khô ngay, tắt máy, không cắm sạc thiết bị bị ướt cho tới khi khô hẳn.
Áo trùm ba lô khi đeo ngoài: dùng thế nào cho an toàn
Nếu bạn quen đeo ba lô bên ngoài áo, áo trùm ba lô là phụ kiện gần như bắt buộc. Đó là một tấm vải chống nước có chun quanh mép, trùm lên mặt ngoài ba lô. Chọn áo trùm vừa cỡ ba lô: quá rộng thì phồng lên, bay phần phật; quá chật thì không trùm hết đáy, nước đọng ở đáy rồi thấm lên.
Áo trùm ba lô thường có màu sáng, nhiều loại có dải phản quang. Đây là điểm cộng lớn vì ba lô nằm ngay tầm mắt tài xế phía sau. Nếu áo trùm che mất dải phản quang trên áo mưa của bạn, áo trùm đó nên có phản quang thay thế.
Chỗ cần kiểm là dây và chun của áo trùm. Dây buộc thừa, chun lỏng có thể tuột xuống và bay ra ngoài khi xe chạy, rủ xuống bánh sau. Trước khi chạy, ấn chặt mép chun quanh ba lô, buộc gọn dây thừa. Với những ai chở người phía sau, ba lô đeo ngoài còn chiếm chỗ của người sau; khi đó đeo ba lô ra trước ngực trong áo hoặc cho vào cốp sẽ gọn hơn.
Ba lô, gió và an toàn khi chạy xe
Ba lô bên trong áo rộng, hoặc ba lô bên ngoài có áo trùm quá to, làm diện tích đón gió sau lưng tăng lên đáng kể. Ở tốc độ vừa phải trong thành phố, điều này chỉ gây cảm giác bị kéo nhẹ. Nhưng khi lên cầu, chạy đường ven biển hay đường trống, gió ngang có thể đẩy người lệch, buộc bạn phải gồng tay lái liên tục.
Cách giảm là làm mọi thứ áp sát: dây ba lô thắt chặt, dây rút eo áo kéo vừa, áo trùm vừa khít. Ba lô nặng hơn mức cần thiết cũng là rủi ro: trọng lượng dồn ra sau, xe khó giữ thăng bằng khi phanh gấp trên đường trơn. Ngày mưa, bớt đồ không cần mang.
Khi mưa giông, gió giật, có sấm sét, hãy dừng lại ở nơi trú an toàn như toà nhà, cửa hàng, trạm xăng có mái che chắc chắn. Không trú dưới gốc cây to, cột điện, biển quảng cáo lớn. Đồ trong ba lô có giá trị đến đâu cũng không đáng để cố chạy qua một cơn giông.
Đi bộ và đi xe buýt khi đeo ba lô
Người đi bộ hoặc đi xe buýt có thêm lựa chọn: poncho có phần lưng dài trùm được cả ba lô. Poncho loại này rất tiện khi đi bộ vì mặc nhanh, rộng, che được cả ba lô lẫn người. Nhưng lên xuống xe buýt, cửa tàu điện, cầu thang thì vạt poncho dài dễ bị dẫm hoặc kẹt cửa; vén vạt lên trước khi bước.
Trên xe buýt đông người, ba lô ướt bên ngoài áo làm ướt người đứng cạnh. Một áo trùm ba lô hoặc cởi ba lô ra cầm phía trước giúp đỡ phiền người khác. Áo mưa ướt nên cuộn lại cho vào túi riêng thay vì khoác lên người khi đã lên xe.
Nếu bạn đi kết hợp, ví dụ gửi xe máy rồi đi bộ một đoạn, một bộ áo mưa rời kèm áo trùm ba lô là lựa chọn linh hoạt: mặc cả bộ khi chạy xe, cởi quần khi đi bộ nếu trời chỉ mưa nhỏ.
Tới nơi: cởi áo và tháo ba lô mà không làm ướt đồ
Phần lớn đồ trong ba lô bị ướt không phải trên đường mà ở lúc cởi áo. Người ta tháo ba lô ra trước, đặt xuống nền ướt hoặc yên xe đọng nước, rồi mới cởi áo; nước từ vạt áo nhỏ thẳng lên ba lô. Hoặc kéo áo qua đầu khi ba lô vẫn trên lưng, mặt ngoài ướt của áo quệt lên mặt sau ba lô.
Thứ tự gọn hơn là: đứng dưới mái che, mở khoá áo, rút từng tay ra, để áo trượt về phía sau theo lưng ba lô rồi nhấc áo khỏi ba lô bằng cách lộn trái, mặt ướt quay vào trong. Ba lô vẫn trên lưng, khô. Sau đó mới tháo ba lô, đặt lên chỗ khô. Áo ướt cuộn lại, cho vào túi riêng hoặc treo lên.
Ở nơi làm việc hay ký túc xá, nên có một chỗ cố định để treo áo mưa ướt, xa chỗ để ba lô và giấy tờ. Nếu không có, một túi đựng áo ướt riêng để dưới chân bàn là đủ; về nhà nhớ lấy ra phơi. Ba lô nếu đã ẩm mặt ngoài thì lau khô và mở các ngăn cho thoáng trước khi xếp đồ lại.
Câu hỏi thường gặp
Mặc áo mưa đè lên ba lô có làm hỏng áo không?
Nếu áo đủ rộng thì không. Áo vừa khít mà đeo ba lô dày bên trong sẽ bị kéo căng ở vai và nách, đường hàn và đường may nhanh nứt. Khi định đeo ba lô trong áo, chọn áo rộng hơn một cỡ hoặc áo có gù lưng.
Áo cánh dơi có trùm được ba lô không?
Áo cánh dơi rộng hai bên nhưng phần lưng không nhiều, ba lô dày làm vạt sau bị kéo lên và lưng phồng. Ba lô mỏng thì được. Với ba lô dày, áo bộ có gù lưng hoặc áo choàng rộng lưng sẽ gọn hơn.
Laptop trong ba lô bị ẩm sau khi đi mưa thì làm gì?
Tắt máy ngay, không sạc, lau khô bên ngoài, mở nắp để ở nơi khô thoáng. Nếu nước đã lọt vào trong hoặc máy có biểu hiện lạ, mang tới nơi sửa chữa kiểm tra thay vì tự bật lên thử. Lần sau dùng túi chống nước bên trong ba lô.
Có nên đeo ba lô phía trước khi mặc áo mưa?
Ba lô nhỏ đeo trước ngực trong áo choàng là một cách gọn. Ba lô to đeo trước sẽ chạm tay lái, cản tầm nhìn xuống bảng đồng hồ và hạn chế đánh lái. Với ba lô to, đeo sau lưng trong áo có gù hoặc cho vào cốp an toàn hơn.
Ba lô chống nước có cần áo trùm nữa không?
Vải ba lô chống nước thường tốt, nhưng khoá kéo, đường may và lỗ thoát khí là chỗ nước lọt khi mưa lâu. Đi quãng ngắn có thể không cần. Đi xa hoặc mang đồ điện tử, nên có thêm áo trùm hoặc túi chống nước bên trong.
Sinh viên đi học ngày mưa nên chọn áo nào để đeo ba lô?
Với quãng đường hằng ngày và ba lô có laptop, áo mưa bộ rộng lưng hoặc áo choàng có gù là lựa chọn ổn định. Áo màu sáng hoặc có phản quang sẽ an toàn hơn khi tan học chiều tối. Luôn có túi chống nước cho laptop bên trong ba lô.