Phụ nữ mang thai nên chọn áo choàng mưa dáng rộng, cài phía trước, không có dây rút hay chun siết ngang bụng, đủ dài để phủ đùi khi ngồi và đủ rộng để còn mặc được khi bụng lớn thêm. Quần áo mưa rời có lưng chun thường gây khó chịu từ giữa thai kỳ trở đi. Đi kèm là đôi giày đế bám, vì trượt ngã trên nền ướt là nguy cơ lớn hơn chuyện bị ướt.
Bài viết bàn về chiếc áo mưa và cách mặc, không thay lời khuyên y khoa. Chuyện có nên đi xe máy, đi quãng bao xa, ngồi trước hay sau khi đang mang thai là điều nên hỏi bác sĩ theo dõi thai kỳ, vì mỗi người một tình trạng sức khoẻ. Nếu bị ngã, va đập vùng bụng, hoặc thấy ra máu, đau bụng, ra nước sau khi đi mưa, hãy đi khám ngay.
Vì sao áo mưa thường ngày không còn hợp
Áo mưa phổ thông được cắt cho thân người có vòng eo nhỏ hơn vòng ngực và vòng mông. Khi mang thai, vòng bụng tăng dần và có thể lớn hơn mọi số đo khác. Áo mưa cũ mặc vào sẽ căng ở bụng, khoá kéo bị đẩy ra, vạt trước bị kéo ngắn lại. Điều này không chỉ khó chịu mà còn làm người mặc phải gồng người khi ngồi lên xe.
Quần áo mưa rời có lưng chun hoặc dây rút ngang eo. Lưng chun đặt đúng vùng bụng dưới, chỗ mà nhiều mẹ bầu cảm thấy khó chịu khi bị siết. Muốn mặc quần áo mưa thì phải kéo lưng quần lên trên bụng hoặc hạ xuống dưới bụng, cả hai đều dễ tụt khi ngồi và đứng lên.
Thêm nữa, thay đổi trọng tâm khi bụng lớn làm việc cúi người, nhấc chân xỏ ống quần trở nên chênh vênh. Mặc quần áo mưa ở lề đường, đứng một chân trên nền ướt là tình huống dễ ngã. Đó là lý do áo choàng mặc qua đầu hoặc cài trước, không cần xỏ chân, thường được khuyên dùng hơn trong thai kỳ.
Kiểu áo theo từng giai đoạn
Bảng dưới đây là gợi ý chung về cách mặc; tình trạng của mỗi người khác nhau và không thay chỉ dẫn của bác sĩ.
| Giai đoạn | Kiểu áo hợp | Điểm cần chú ý |
|---|---|---|
| Ba tháng đầu | Áo mưa đang có thường vẫn mặc được; ưu tiên áo không siết eo | Dễ mệt, buồn nôn; mùi nhựa mới có thể khó chịu, phơi áo mới cho bay mùi trước |
| Ba tháng giữa | Áo choàng dáng rộng cài trước hoặc áo cánh dơi cỡ lớn | Bụng lớn nhanh; chọn áo rộng hơn số đo hiện tại để mặc tiếp được |
| Ba tháng cuối | Áo choàng rộng, áo cánh dơi có vạt trước dài | Đứng lên ngồi xuống chậm; hạn chế tự lái xe, hỏi bác sĩ về việc di chuyển |
| Sau sinh | Có thể quay lại áo cũ khi cơ thể ổn định | Nếu bế con đi mưa, áo phải trùm được cả hai mà không che mặt bé |
Nhiều gia đình chọn áo cánh dơi khổ lớn vì có thể trùm cả bụng mà không cần cài khuy. Điều cần kiểm là vạt trước phải đủ dài để phủ qua đùi khi ngồi, và vạt không quá rộng tới mức rủ xuống bánh xe.
Những chi tiết cần nhìn khi chọn áo
Trước quầy hàng hoặc khi đọc mô tả sản phẩm, đối chiếu từng mục dưới đây.
- Cài phía trước bằng khuy bấm hoặc khoá kéo dài, mở được hoàn toàn để mặc như áo khoác, không phải chui qua đầu khi tay đang yếu hoặc đang mặc đồ rộng.
- Không có chun hay dây rút ngang eo; nếu có dây rút thì nằm ở dưới ngực hoặc có thể để lỏng hẳn.
- Vạt trước dài đủ phủ đùi khi ngồi; vạt sau đủ che lưng dưới, vùng hay bị nước bắn từ bánh sau.
- Chất liệu mềm, nhẹ: áo nặng đè lên vai và bụng gây mỏi. Vải dù phủ chống thấm thường nhẹ và ít mùi hơn nhựa dày.
- Có lỗ thoáng ở lưng hoặc nách: phụ nữ mang thai thường thấy nóng hơn bình thường; áo bí dễ gây khó chịu, chóng mặt.
- Màu sáng hoặc có dải phản quang để người khác nhìn thấy từ xa, nhất là chiều tối.
Mùi nhựa mạnh ở áo mới có thể làm người đang nghén khó chịu. Phơi áo ở nơi thoáng vài ngày trước khi mặc là cách đơn giản. Chưa có cơ sở để nói một chất liệu áo mưa cụ thể là "an toàn cho bà bầu" hay "độc cho thai nhi"; nếu lo lắng, hãy chọn áo ít mùi và hỏi bác sĩ khi có triệu chứng bất thường.
Ngồi sau xe trong mưa: chỗ cần cẩn thận
Nhiều mẹ bầu ngồi sau xe chồng hoặc người thân khi đi khám, đi làm. Khi mưa, cả hai người đều mặc áo, và tốt nhất là mỗi người một áo riêng. Áo đôi hai đầu khiến người sau phải cúi gập người để chui vào phần áo sau lưng người lái, tư thế này ép bụng và hạn chế tầm nhìn của người sau. Mỗi người một áo cho phép người sau ngồi thẳng lưng, hai tay bám chắc.
Người ngồi sau nên ngồi thẳng phía sau, hai chân đặt lên chỗ để chân, không ngồi một bên. Vạt áo phải được kẹp gọn vào đùi để không bay vào bánh sau. Người lái chạy chậm hơn ngày khô, giữ khoảng cách xa hơn, phanh sớm và nhẹ, tránh ổ gà, gờ giảm tốc, đoạn ngập nước.
Nếu mưa to, có sấm sét hoặc đường ngập, dừng lại trú ở nơi an toàn có mái che chắc chắn, không đứng dưới gốc cây to. Không cố lội qua đoạn ngập vì xe dễ chết máy, người ngồi sau phải xuống xe đứng trong nước. Khi thai đã lớn, nếu có thể, cân nhắc phương tiện có mái che cho những chuyến dài hoặc thời tiết xấu, và hỏi bác sĩ về việc đi xe máy.
Giày dép và từng bước mặc cởi để không trượt ngã
Giày đế bám, đế thấp. Dép tông, guốc, giày đế cao trên nền ướt rất trơn. Giày bệt có đế cao su gai rõ, quai cố định gót chân là lựa chọn an toàn hơn. Ủng cao cổ có thể khó xỏ khi bụng lớn.
Mặc áo khi đang ngồi. Nếu phải mặc áo ở ngoài đường, tìm chỗ có mái hiên, ngồi lên ghế hoặc bậc thềm khô rồi mới mặc, thay vì đứng giữa đường. Áo choàng cài trước giúp làm việc này dễ hơn.
Cởi áo trong nhà hoặc dưới mái hiên. Nước từ áo chảy xuống sàn làm sàn trơn. Đứng trên thảm chùi chân khi cởi áo, treo áo ngay, lau khô nền nếu có nước đọng.
Lên xuống bậc thềm. Bậc thềm ướt, nền gạch men ở cửa hàng, hành lang bệnh viện thường trơn hơn mặt đường. Bám tay vịn, đi chậm, vén vạt áo lên để không dẫm phải.
Luôn mang theo khăn khô và áo thay. Ướt người lâu làm lạnh và mệt. Về tới nơi, thay đồ khô, lau khô tóc. Nếu sau khi đi mưa thấy sốt, ớn lạnh kéo dài hoặc có dấu hiệu bất thường ở bụng, hãy liên hệ bác sĩ.
Nóng bí, chóng mặt trong áo mưa: nhận biết sớm
Trong thai kỳ, cơ thể thường thấy nóng hơn và tim làm việc nhiều hơn. Áo mưa bằng nhựa hay vải phủ chống thấm giữ hơi nóng lại bên trong, nhất là khi mưa rào mùa hè, trời oi. Nhiều mẹ bầu kể cảm giác ngột ngạt, vã mồ hôi, chóng mặt sau một quãng ngắn trong áo mưa. Đây là tín hiệu cơ thể cần được làm mát, không nên cố chịu.
Cách phòng là chọn áo có lỗ thoáng, mặc lớp trong mỏng, không trùm kín cổ khi không cần. Khi mưa ngớt, mở cổ áo hoặc cởi áo ra ngay. Mang theo nước uống. Nếu đang ngồi sau xe mà thấy choáng, báo người lái dừng lại ở chỗ an toàn, ngồi nghỉ, nới áo.
Nếu chóng mặt không đỡ sau khi nghỉ, kèm theo hoa mắt, đau đầu nhiều, tim đập rất nhanh, khó thở, hoặc ngất, hãy tới cơ sở y tế. Những dấu hiệu này có thể có nhiều nguyên nhân khác nhau trong thai kỳ mà chỉ bác sĩ mới phân biệt được.
Đi khám thai ngày mưa: chuẩn bị những gì
Những buổi khám thai định kỳ không phải lúc nào cũng rơi vào ngày đẹp trời. Ngoài áo mưa, nên có một túi chống nước để đựng sổ khám thai, kết quả xét nghiệm, giấy tờ tuỳ thân, điện thoại. Giấy tờ bị ướt nhoè khó đọc, và mất thời gian làm lại. Một túi nhựa có khoá miệng hoặc túi chống nước chuyên dụng là đủ.
Khi tới nơi, hành lang bệnh viện, phòng khám ngày mưa thường ướt và trơn do nước từ áo mưa của nhiều người. Cởi áo mưa ở khu vực có thảm, gấp lại cho vào túi riêng thay vì cầm áo ướt nhỏ nước. Đi chậm, bám tay vịn khi lên xuống cầu thang. Mang theo một đôi dép khô đế bám nếu giày bị ướt sũng.
Nếu buổi khám không gấp và trời đang mưa giông, cân nhắc gọi điện hỏi phòng khám có thể dời lịch hay không. Nếu đang có dấu hiệu bất thường cần đi khám ngay, đừng chần chừ vì trời mưa: hãy chọn phương tiện có mái che hoặc nhờ người đưa đi.
Hiểu lầm thường gặp và thực tế
Quanh chuyện mẹ bầu đi mưa có nhiều lời truyền miệng. Bảng dưới đây tách những điều có cơ sở với những điều chưa chắc.
| Lời truyền miệng | Thực tế nên hiểu |
|---|---|
| Bà bầu dính mưa là chắc chắn bị cảm, ảnh hưởng thai | Ướt lạnh lâu làm cơ thể mệt và dễ nhiễm lạnh, nhưng không phải cứ dính mưa là có hại; lau khô, thay đồ, giữ ấm sớm là việc nên làm |
| Mặc áo mưa chật cho gọn thì an toàn hơn | Áo chật ép bụng, khó cử động; áo rộng vừa phải và gom vạt gọn mới an toàn |
| Áo mưa màu đậm đỡ bẩn nên tốt hơn | Màu sáng, có phản quang giúp người khác nhìn thấy trong mưa, quan trọng hơn chuyện bẩn |
| Ngồi sau xe thì không cần áo riêng, chui chung là được | Chui chung buộc người sau cúi người ép bụng, không thấy đường; áo riêng cho phép ngồi thẳng |
| Cứ đi chậm là đi mưa lúc nào cũng được | Đi chậm giảm rủi ro nhưng không xoá được nguy cơ trơn trượt, ngập, sét; khi thời tiết xấu nên hoãn |
Điểm chung của các dòng trên: chiếc áo mưa chỉ giải quyết chuyện ướt. Nguy cơ thật trong mưa với mẹ bầu là trơn ngã, va chạm, và nhiễm lạnh kéo dài. Mọi quyết định liên quan tới sức khoẻ thai kỳ nên dựa trên lời khuyên của bác sĩ theo dõi.
Câu hỏi thường gặp
Bà bầu mặc quần áo mưa rời có sao không?
Không có gì cấm, nhưng lưng chun quần áo mưa thường siết ngang bụng gây khó chịu, và việc đứng một chân xỏ ống quần trên nền ướt dễ mất thăng bằng. Nhiều mẹ bầu thấy áo choàng rộng cài trước tiện và an toàn hơn, nhất là từ giữa thai kỳ.
Mẹ bầu có nên tự lái xe máy khi trời mưa không?
Đây là câu hỏi nên hỏi bác sĩ theo dõi thai kỳ, vì phụ thuộc tình trạng sức khoẻ, tuổi thai và quãng đường. Mưa làm đường trơn và tầm nhìn kém nên nguy cơ ngã cao hơn. Nếu có lựa chọn phương tiện có mái che hoặc có người khác chở, đó thường là phương án ít rủi ro hơn.
Áo mưa mới có mùi nhựa có ảnh hưởng tới thai nhi không?
Chưa có cơ sở chắc chắn để khẳng định mùi áo mưa thông thường gây hại hay không. Mùi nhựa mạnh có thể làm người đang nghén khó chịu, buồn nôn. Cách đơn giản là chọn áo ít mùi, phơi áo mới nơi thoáng vài ngày trước khi dùng, và hỏi bác sĩ nếu có triệu chứng lạ.
Nên mua áo mưa bầu cỡ nào để mặc được suốt thai kỳ?
Nên chọn áo choàng rộng hơn số đo hiện tại khá nhiều ở vùng bụng, có dây rút dưới ngực để thu gọn khi bụng còn nhỏ. Thử bằng cách mặc áo lên người và ước lượng còn khoảng trống cho bụng lớn thêm. Áo cánh dơi khổ lớn cũng là lựa chọn dùng được tới cuối thai kỳ.
Bị ngã khi đi mưa lúc mang thai thì làm gì?
Nếu ngã, nhất là ngã đập bụng, hãy đi khám ngay cả khi thấy không đau. Những dấu hiệu như ra máu, ra nước, đau bụng, thai máy ít đi là lý do phải tới cơ sở y tế gấp. Không tự theo dõi ở nhà khi chưa được bác sĩ xem.
Sau sinh bế con đi mưa thì áo mưa cần gì?
Áo phải đủ rộng để trùm cả mẹ và bé nhưng tuyệt đối không phủ kín mặt bé, luôn chừa khoảng thở và để người lớn nhìn thấy mặt con. Với trẻ sơ sinh, tốt nhất tránh ra ngoài khi mưa lớn; nếu bắt buộc, dùng phương tiện có mái che.